KÜRBIS: Van het zaad tot je op het podium staat




Kalebassen produceren om er een muziekinstrument van te maken, dat is het doel van het project Kürbis.


De kalebas (Lagenaria Siceraria) is een variëteit van de pompoen die men op elk continent terugvindt. De mens cultiveert deze vrucht voor meerdere doeleinden, zoals het maken van keukengerei of muziekinstrumenten. Kürbis is een project dat mensen wil samenbrengen om kalebassen te kweken en er vervolgens muziekinstrumenten van te maken.


Door de disciplines landbouw en instrumentkunde te combineren, wordt het ook een transversaal project. Het is daarnaast ook een project dat een breed publiek uitnodigt om samen te wer


Welke competenties worden ontwikkeld?

  • initiatie tot het aanleggen van een moestuin zonder chemische meststoffen of pesticiden

  • initiatie tot instrumenten bouwen en instrumentkunde

  • betrokkenheid van het publiek gedurende een langere tijd

  • een project beleven op het ritme van de natuur

  • sensibilisatie naar het milieu toe

De verschillende stappen


Uw zaden en uw plaats zult gij kiezen

(van januari tot maart)

Het terrein moet gunstig zijn voor het kweken van kalebassen (voldoende zonlicht en bij voorkeur uit de wind). Voldoende oppervlakte voorzien (min 2 m2 per plant) of ervoor zorgen dat de planten kunnen klimmen. Een pergola, een afrastering, een houten of metalen constructie die op voorhand gemaakt worden, geeft de vruchten de kans om op een hoogte te groeien en mooie vormen te ontwikkelen.

De grond moet vruchtbaar zijn. Deze kan voorbereid worden met natuurlijke meststoffen zoals brandnetelgier of compost.

De keuze van de zaden is ook zeer belangrijk. Recente zaden van gecertifieerde varianten zaaien, verhoogt de kans op succes.

Indien vruchten met een specifieke vorm gewenst zijn, wordt er afgeraden om zaden van zelfgeoogste vruchten te planten. De vrucht van een kalebas wordt verkregen door de bestuiving van een vrouwelijke bloem. Als een vrouwelijke bloem bestoven wordt met pollen van een mannelijke bloem van een andere soort, zal de eerste een vrucht van de geplante variëteit voortbrengen, maar de granen van deze vrucht zullen hybride zijn. De volgende generatie zal dus een gekruiste variant zijn.

In kweekpotten zult gij planten

(begin april-mei)

De kalebas houdt van warmte en dit geldt zeker bij het ontkiemen. De grote meerderheid van de zaden ontkiemt niet onder de 20 °C. Het beste resultaat wordt verkregen met een couveuse. Sommige botanische tuinen zijn bereid bij deze etappe te helpen. Meerdere technieken kunnen gebruikt worden voor het ontkiemen. Eén van de technieken bestaat uit het planten van 3 zaden in een bakje van krantenpapier gevuld met een mengeling van compost en potaarde. De zaden worden met de punt naar beneden gericht geplant. Eens de zaden uitgekomen zijn, selecteer dan de meest robuuste kiem en knip de andere af (niet uittrekken, anders kunnen de jonge wortels van de gekozen kiem beschadigd worden.)

Na de laatste vrieskou zult gij de planten verplanten

(half-mei)

Het verplanten betekent dat de jonge plantjes in volle grond worden geplant. Dit gebeurt eens het risico op vorst voorbij is. Het is mogelijk om een handvol jonge brandnetels in stukken te knippen en dit op de bodem van het gat voor de plantjes te leggen om de grond te verbeteren. Aarzel niet om de grond te verrijken met compost.

Uw kalebassen zult gij voldoende water geven

Een kalebas is dol op water. Voorzie voldoende water, anders zal de plant niet goed groeien. Het is mogelijk om de bewatering te verminderen door middel van mulchen aan de voet van de plant. Dit houdt de wortels vochtig. Idealiter wordt hiervoor vlasstro te gebruiken, want dit houdt ook ongedierte weg (zie later)!

Zonder pesticiden noch insecticiden zult gij ongedierte weghouden


(Naakt)slakken : Deze houden we weg door een kommetje met bier op een afstand van de planten te zetten (slakken houden van bier!). De plant kan beschermd worden door aan de voet van de plant verbrijzelde eierschalen of idealiter vlasstro te leggen. Jonge plantjes kunnen onder een waterfles van 5l waarvan de onderkant is weggesneden, groeien.

Meeldauw : Onderschat deze parasiet niet. Het is een schimmel die verschijnt bij vochtig weer en bij plotse temperatuurverschillen. Als deze ongestoord zijn gang kan gaan, wordt de plant verstikt en rotten de vruchten. Door er op tijd bij te zijn, kan hij bestreden worden met een oplossing op basis van bicarbonaat (1 soeplepel per liter water) en melk. Als de plant al erg aangetast is, is er een oplossing op basis van zwavel te verkrijgen in de handel. Dit wordt over het algemeen aanvaard in de biologische landbouw.

Bladluis : een parasiet die de groei kan vertragen en de plant verzwakt. Vaak wordt dit haast onzichtbare diertje opgemerkt door de aanwezigheid van mieren op de plant. Deze zijn dol op de honingdauw de de luizen produceren en beschermen de luizen er zelfs voor! Bladluizen verjagen kan door een afkooksel van look met een soeplepel zwarte zeep op en onder de bladeren te spuiten.

De bloemen zult gij bestuiven


Aangezien bestuivende insecten steeds zeldzamer worden, worden de kansen op bestuiving voor bepaalde vruchten steeds kleiner. Om deze kansen te vergroten, kan het geen kwaad om de natuur en handje te helpen...

De kalebassen zult gij oogsten

(eind september, oktober)

Hoe later, hoe beter, zolang de vruchten maar niet aan vorst worden blootgesteld. Het hoogtepunt van het project is natuurlijk het moment waarop de kalebassen geoogst kunnen worden. De vruchten kunnen geplukt worden wanneer de steel kurkachtig en droog wordt. De vrucht kan dan afgeknipt worden met een propere snoeischaar. Belangrijk hierbij is een stuk van de steel aan de vrucht te laten. Met de vruchten moeten voorzichtig omgesprongen worden opdat de schil niet beschadigd wordt, want dit brengt het droogproces in gevaar.


Op het drogen van de kalebassen zult gij toezien



(Oktober-april)

De kalebassen kunnen zowel binnen als buiten drogen

Binnen drogen: Tijdens het droogproces worden de kalebassen in een goed verluchte kamer op kamertemperatuur of frisser gelegd. Eén keer per week moeten ze gedraaid worden om te vermijden dat de vruchten steeds op dezelfde plaats in contact zijn met de grond. Op het einde van de winter zal de kalebas langzaamaan van groen naar kastanjebruin verkleuren en minder zwaar worden. Wees extra aandachtig voor schimmels die op dat moment kunnen verschijnen. Deze moeten verwijderd worden met een vochtige doek. De kalebas is volledig gedroogd als de granen goed hoorbaar zijn wanneer de vrucht geschud wordt, als deze droog aanvoelt en als er geen schimmels meer verschijnen.

Buiten drogen: Leg de kalebassen op de grond buiten het bereik van dieren (bv knaagdieren). Vorst kan geen kwaad. Ga opnieuw kijken in de lente, ze zullen gedroogd zijn.

De schimmels op de kalebassen zijn gevaarlijk, want ze kunnen ernstige ademhalingsproblemen veroorzaken.


Article : Antoine Maréchal-Abram

Traduction : Mathilde Vercruysse

Stay Up-To-Date with New Posts

Search By Tags